"ગયાજી પિતૃપક્ષ મેળે રશિયા-યુક્રેનના ભક્તોએ પિંડદાન કર્યું.."
બિહારના ગયાજીમાં આયોજિત ગયાજી પિતૃપક્ષ મેળો 2026ના અંતિમ દિવસે શ્રદ્ધા અને આસ્થાનો માહોલ જોવા મળ્યો હતો. સર્વપિતૃ અમાવસ્યાના પવિત્ર અવસરે દેશના વિવિધ ભાગોમાંથી આવેલા શ્રદ્ધાળુઓની સાથે રશિયા, યુક્રેન અને અન્ય દેશોના ભક્તોએ પણ પોતાના પૂર્વજોની આત્માની શાંતિ માટે પિંડદાન અને તર્પણ કર્યું હતું. ગયાજીના દેવઘાટ અને વિષ્ણુપદ મંદિરમાં મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓએ પરંપરાગત ધાર્મિક વિધિઓમાં ભાગ લીધો હતો. વિદેશી શ્રદ્ધાળુઓની હાજરીએ ભારતીય ધાર્મિક પરંપરાઓ પ્રત્યેનો તેમનો રસ દર્શાવ્યો હતો.
ગયાજી પિતૃપક્ષ મેળામાં વિદેશી શ્રદ્ધાળુઓની હાજરી
બિહારનું ગયાજી હિન્દુ ધર્મમાં પિતૃઓના શ્રાદ્ધ અને પિંડદાન માટે વિશેષ ધાર્મિક મહત્ત્વ ધરાવે છે.
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, ગયાજીમાં પૂર્વજોના નામે પિંડદાન અને તર્પણ કરવાથી તેમની આત્માને શાંતિ મળે છે અને મોક્ષની પ્રાપ્તિ થાય છે.
આ માન્યતાને કારણે દર વર્ષે પિતૃપક્ષ દરમિયાન દેશના વિવિધ રાજ્યોમાંથી મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ ગયાજી પહોંચે છે.
આ વર્ષે પિતૃપક્ષ મેળાના અંતિમ દિવસે ભારતીય શ્રદ્ધાળુઓની સાથે રશિયા અને યુક્રેન સહિતના દેશોમાંથી આવેલા ભક્તોએ પણ પિંડદાન કર્યું હતું.
વિદેશી ભક્તોએ સ્થાનિક ધાર્મિક પરંપરાઓ અનુસાર વિધિઓમાં ભાગ લઈને પોતાના પૂર્વજો પ્રત્યે શ્રદ્ધા વ્યક્ત કરી હતી.
રશિયાથી આવેલી નીના હારાએ પૂર્વજો માટે શ્રાદ્ધવિધિ કરી
રશિયાથી ગયાજી પહોંચેલી શ્રદ્ધાળુ નીના હારાએ પોતાના પૂર્વજોની આત્માની શાંતિ અને મોક્ષ માટે પરંપરાગત રીતરિવાજ મુજબ શ્રાદ્ધવિધિ કરી હતી.
નીના હારાએ ભારત અને રશિયા વચ્ચેના સાંસ્કૃતિક સંબંધો અંગે પણ વાત કરી હતી.
તેમના જણાવ્યા મુજબ ભારત અને રશિયા વચ્ચે મજબૂત મિત્રતાના સંબંધો છે. રશિયાના લોકો ભારતને મિત્ર દેશ તરીકે જુએ છે અને બંને દેશોની સંસ્કૃતિઓ પ્રત્યે આદર ધરાવે છે.
નીના હારાએ જણાવ્યું હતું કે તેઓ ભારતની સ્થાનિક ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક પરંપરાઓને સમજવા અને તેનું પાલન કરવા માટે અહીં આવ્યા છે.
તેમણે ભારતીય સંસ્કૃતિ અને ધાર્મિક પરંપરાઓ પ્રત્યે સન્માન વ્યક્ત કર્યું હતું.
તેમના મતે વિવિધ દેશોની સંસ્કૃતિઓ એકબીજાને જોડવામાં મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
સર્વપિતૃ અમાવસ્યાએ પિંડદાનનું વિશેષ મહત્ત્વ
ગયાજી પિતૃપક્ષ મેળો 2026ના અંતિમ દિવસે સર્વપિતૃ અમાવસ્યા અને મહાલયાના અવસરે વિશેષ ધાર્મિક અનુષ્ઠાન યોજાયા હતા.
હિન્દુ ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, જે પૂર્વજોની ચોક્કસ મૃત્યુતિથિ યાદ ન હોય તેમના માટે સર્વપિતૃ અમાવસ્યાના દિવસે શ્રાદ્ધ અને પિંડદાન કરવામાં આવે છે.
આ દિવસે પરિવારના અવસાન પામેલા સભ્યોને યાદ કરીને તેમના નામે તર્પણ કરવાની પરંપરા છે.
ગયાજીના દેવઘાટ અને વિષ્ણુપદ મંદિર ખાતે શ્રદ્ધાળુઓએ આ પરંપરા અનુસાર ધાર્મિક વિધિઓ કરી હતી.
પિતૃપક્ષના અંતિમ દિવસને કારણે આ સ્થળોએ મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓની હાજરી જોવા મળી હતી.
પૂર્વજોની મૃત્યુતિથિ યાદ ન હોય તો શું કરાય?
ધાર્મિક પરંપરા મુજબ પિતૃપક્ષ દરમિયાન પૂર્વજોની મૃત્યુતિથિને ધ્યાનમાં રાખીને શ્રાદ્ધવિધિ કરવામાં આવે છે.
પરંતુ કોઈ પરિવારને પોતાના પૂર્વજોની મૃત્યુતિથિની ચોક્કસ જાણકારી ન હોય તો સર્વપિતૃ અમાવસ્યાના દિવસે તેમના માટે તર્પણ અને પિંડદાન કરવાની પરંપરા છે.
આ કારણે પિતૃપક્ષના અંતિમ દિવસે પણ ગયાજીમાં શ્રદ્ધાળુઓનો વિશેષ ધસારો જોવા મળે છે.
દેવઘાટ અને વિષ્ણુપદ મંદિરમાં શ્રદ્ધાળુઓ ઉમટ્યા
ગયાજીના દેવઘાટ અને વિષ્ણુપદ મંદિર ખાતે પિતૃપક્ષના અંતિમ દિવસે ધાર્મિક વિધિઓ માટે શ્રદ્ધાળુઓ પહોંચ્યા હતા.
વહેલી સવારથી જ લોકો પોતાના પૂર્વજોના નામે તર્પણ અને શ્રાદ્ધવિધિ કરતા જોવા મળ્યા હતા.
સ્થાનિક શ્રદ્ધાળુઓએ પણ આ દિવસે પોતાના પિતૃઓને યાદ કરીને ધાર્મિક અનુષ્ઠાન કર્યા હતા.
ધાર્મિક માન્યતા મુજબ પિતૃઓને અર્પણ કરવામાં આવતું તર્પણ પૂર્વજો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા અને સન્માન વ્યક્ત કરવાનો એક માર્ગ છે.
આ પરંપરા પેઢી દર પેઢી ચાલી આવતી હોવાથી પિતૃપક્ષ દરમિયાન ગયાજીનું ધાર્મિક મહત્ત્વ વિશેષ રહે છે.
પૂજારી પંકજ પાઠકે જણાવ્યું અમાવસ્યાનું મહત્ત્વ
ગયાજીના પૂજારી પંકજ પાઠકે સર્વપિતૃ અમાવસ્યાના ધાર્મિક મહત્ત્વ અંગે માહિતી આપી હતી.
તેમના જણાવ્યા મુજબ અમાવસ્યાની તિથિ પિતૃઓના તર્પણ માટે અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, આ દિવસે તર્પણ અને શ્રાદ્ધવિધિ કરવાથી પિતૃદેવતાઓ પ્રસન્ન થાય છે અને પરિવારને સુખ, શાંતિ, સમૃદ્ધિ તથા વિકાસના આશીર્વાદ આપે છે.
આ માન્યતાને કારણે શ્રદ્ધાળુઓ પિતૃપક્ષના અંતિમ દિવસે વિશેષ ધાર્મિક વિધિઓ કરે છે.
પૂજારીના જણાવ્યા મુજબ સર્વપિતૃ અમાવસ્યાનો દિવસ પોતાના પૂર્વજોને યાદ કરવા અને તેમના પ્રત્યે શ્રદ્ધા વ્યક્ત કરવા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ છે.
સ્થાનિક શ્રદ્ધાળુઓએ પણ કર્યું પિતૃ તર્પણ
ગયાજીના સ્થાનિક શ્રદ્ધાળુઓએ પણ સર્વપિતૃ અમાવસ્યાના અવસરે તર્પણ કર્યું હતું.
ડૉ. નાગેન્દ્ર કુમાર સિંહ સહિતના સ્થાનિક શ્રદ્ધાળુઓએ જણાવ્યું હતું કે અમાવસ્યાનો દિવસ પિતૃઓને તર્પણ અર્પણ કરવા માટે વિશેષ મહત્ત્વ ધરાવે છે.
ખાસ કરીને જે પરિવારોને પોતાના અવસાન પામેલા સભ્યોની ચોક્કસ મૃત્યુતિથિ યાદ નથી તેઓ આ દિવસે શ્રાદ્ધવિધિ કરે છે.
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, પિતૃઓના આશીર્વાદથી પરિવારમાં સુખ અને સમૃદ્ધિ જળવાઈ રહે છે.
આ માન્યતાને અનુસરીને ગયાજીમાં સ્થાનિક લોકોની સાથે બહારથી આવેલા શ્રદ્ધાળુઓએ પણ ધાર્મિક વિધિઓમાં ભાગ લીધો હતો.
ભારતીય સંસ્કૃતિ પ્રત્યે વિદેશી ભક્તોનો આદર
ગયાજીમાં યોજાયેલા પિતૃપક્ષ મેળામાં રશિયા અને યુક્રેન સહિતના દેશોના શ્રદ્ધાળુઓની હાજરી વિશેષ આકર્ષણનું કેન્દ્ર બની હતી.
વિદેશી શ્રદ્ધાળુઓએ ભારતીય ધાર્મિક પરંપરાઓ અનુસાર પિંડદાન કરીને પોતાના પૂર્વજોને યાદ કર્યા હતા.
રશિયાની નીના હારાએ ભારતની સંસ્કૃતિ અને પરંપરાઓ પ્રત્યે વ્યક્ત કરેલો આદર પણ આ પ્રસંગની વિશેષતા રહ્યો હતો.
ગયાજીમાં પિતૃપક્ષ મેળાના અંતિમ દિવસે દેશ-વિદેશના શ્રદ્ધાળુઓની હાજરી વચ્ચે પિંડદાન, તર્પણ અને શ્રાદ્ધવિધિની પરંપરાઓ જોવા મળી હતી.
આ પ્રસંગે પૂર્વજો પ્રત્યેની શ્રદ્ધા અને વિવિધ દેશોના લોકો વચ્ચેના સાંસ્કૃતિક જોડાણની ઝલક જોવા મળી હતી.
