CEC જ્ઞાનેશ કુમાર સામે INDIA ગઠબંધનનો મોક મહાભિયોગ, મીરા કુમાર અધ્યક્ષ બનશે

નવી દિલ્હી: મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર સામે INDIA ગઠબંધન દ્વારા અનોખો રાજકીય વિરોધ કાર્યક્રમ યોજવાની તૈયારી કરવામાં આવી છે. કોંગ્રેસની આગેવાની હેઠળ વિપક્ષી ગઠબંધન શુક્રવાર, 30 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ પ્રતીકાત્મક સંસદનું આયોજન કરીને જાહેર મહાભિયોગની કાર્યવાહી રજૂ કરશે. આ કાર્યક્રમમાં પૂર્વ લોકસભા અધ્યક્ષ મીરા કુમાર અધ્યક્ષતા કરશે, જ્યારે કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગે પ્રસ્તાવ રજૂ કરશે. જ્ઞાનેશ કુમાર મોક મહાભિયોગ કાર્યક્રમને લઈને રાજકીય ચર્ચા શરૂ થઈ છે.

મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર સામે INDIA ગઠબંધનનો વિરોધ

INDIA ગઠબંધનના નેતાઓએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારની કામગીરી અંગે અનેક સવાલો ઉઠાવ્યા છે.

વિપક્ષી નેતાઓએ મતદાર યાદીના વિશેષ સઘન સુધારણા કાર્યક્રમ એટલે કે SIR અને કથિત ચૂંટણી ગેરરીતિઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

કોંગ્રેસ અને તેના સાથી પક્ષોએ આ મુદ્દાઓને લઈને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરની જવાબદારી નક્કી કરવાની માંગ કરી છે.

આ વિરોધના ભાગરૂપે 30 ઓક્ટોબરે પ્રતીકાત્મક મહાભિયોગ કાર્યક્રમ યોજવાનું નક્કી કરવામાં આવ્યું છે.

મીરા કુમાર ફરી અધ્યક્ષની ભૂમિકામાં જોવા મળશે

આ કાર્યક્રમમાં પૂર્વ લોકસભા અધ્યક્ષ મીરા કુમાર સંસદ જેવી પ્રતીકાત્મક કાર્યવાહીની અધ્યક્ષતા કરશે.

મીરા કુમાર અગાઉ લોકસભાના અધ્યક્ષ તરીકે જવાબદારી નિભાવી ચૂક્યાં છે.

આ કાર્યક્રમને સંસદીય કાર્યવાહી જેવો દેખાવ આપવા માટે અધ્યક્ષની બેઠક, શાસક પક્ષ અને વિપક્ષની બેઠકો જેવી વ્યવસ્થા કરવાની યોજના છે.

જોકે આ વાસ્તવિક સંસદીય સત્ર નહીં હોય અને તેમાં લેવાયેલા કોઈપણ નિર્ણયને બંધારણીય મહાભિયોગની કાનૂની અસર નહીં હોય.

મલ્લિકાર્જુન ખડગે રજૂ કરશે પ્રસ્તાવ

અહેવાલો મુજબ કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ અને રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગે પ્રતીકાત્મક મહાભિયોગનો પ્રસ્તાવ રજૂ કરશે.

લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી પણ કાર્યક્રમમાં ભાગ લે તેવી માહિતી સામે આવી છે.

કાર્યક્રમમાં વિવિધ વિપક્ષી પક્ષોના સાંસદો, નેતાઓ અને નાગરિક સંગઠનોના પ્રતિનિધિઓ ભાગ લેવાની શક્યતા છે.

આશરે 40 વક્તાઓને પોતાની વાત રજૂ કરવાની તક આપવામાં આવી શકે છે.

સંસદ જેવી પ્રતીકાત્મક કાર્યવાહી યોજાશે

INDIA ગઠબંધનનો કાર્યક્રમ સંસદની કાર્યવાહીની પ્રતીકાત્મક રજૂઆત તરીકે યોજવાની યોજના છે.

આ દરમિયાન કેટલાક સાંસદો શાસક પક્ષની બેન્ચની ભૂમિકામાં જોવા મળી શકે છે, જ્યારે અન્ય નેતાઓ વિપક્ષ તરફથી દલીલો રજૂ કરશે.

અહેવાલો મુજબ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ગૃહમંત્રી અમિત શાહ અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારની ભૂમિકાઓ કોણ ભજવશે તે અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

આ પ્રતીકાત્મક કાર્યક્રમનો હેતુ વિપક્ષ દ્વારા કરવામાં આવેલા આક્ષેપો જાહેર મંચ પર રજૂ કરવાનો હોવાનું આયોજકો જણાવી રહ્યા છે.

કાર્યક્રમનું સ્થળ કેમ બદલવામાં આવ્યું?

શરૂઆતમાં આ કાર્યક્રમ દિલ્હીની અશોક હોટેલમાં યોજવાની યોજના હતી.

જોકે કોંગ્રેસના નેતાઓએ દાવો કર્યો છે કે કાર્યક્રમ માટેની મંજૂરી સંબંધિત મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ હતી.

ત્યારબાદ રામલીલા મેદાનમાં કાર્યક્રમ યોજવાનો વિકલ્પ પણ વિચારવામાં આવ્યો હતો.

કોંગ્રેસે આક્ષેપ કર્યો છે કે પોલીસના હસ્તક્ષેપને કારણે અગાઉ નક્કી કરાયેલા સ્થળોએ કાર્યક્રમ યોજી શકાયો નહોતો.

અંતે મલ્લિકાર્જુન ખડગેના સત્તાવાર નિવાસસ્થાન, 10 રાજાજી માર્ગ ખાતે કાર્યક્રમ યોજવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.

સ્થળ બદલવા અંગેના કોંગ્રેસના આક્ષેપોને સ્વતંત્ર રીતે સ્થાપિત થયેલા તથ્યો તરીકે જોવાના નથી.

SIR અને ચૂંટણી પ્રક્રિયા અંગે વિપક્ષના આક્ષેપ

INDIA ગઠબંધન મતદાર યાદીના વિશેષ સઘન સુધારણા કાર્યક્રમ એટલે કે SIRને લઈને વિરોધ કરી રહ્યું છે.

વિપક્ષી નેતાઓએ આક્ષેપ કર્યો છે કે મતદાર યાદીમાં ફેરફારની પ્રક્રિયા દરમિયાન કેટલાક મતદારોના અધિકારોને અસર થઈ શકે છે.

આ ઉપરાંત ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા અને ચૂંટણી પંચની નિષ્પક્ષતા અંગે પણ સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે.

જોકે વિપક્ષ દ્વારા કરવામાં આવેલા આક્ષેપો પોતે કોઈ કાનૂની દોષસિદ્ધિ કે સત્તાવાર તપાસના અંતિમ તારણ સમાન નથી.

ચૂંટણી પંચની કામગીરી અંગેના આવા મુદ્દાઓનું મૂલ્યાંકન સંબંધિત દસ્તાવેજો, સત્તાવાર જવાબો અને કાનૂની પ્રક્રિયાના આધારે થવું જરૂરી છે.

શું મોક મહાભિયોગથી મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને હટાવી શકાય?

આ કાર્યક્રમને મોક મહાભિયોગ કહેવામાં આવી રહ્યો છે, પરંતુ તે કાનૂની રીતે સત્તાવાર મહાભિયોગ નથી.

ભારતીય બંધારણની કલમ 324(5) મુજબ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને પદ પરથી દૂર કરવાની પ્રક્રિયા સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશને દૂર કરવાની પ્રક્રિયા જેવી છે.

આ માટે સંસદમાં નિર્ધારિત બંધારણીય પ્રક્રિયા અને જરૂરી વિશેષ બહુમતીનું પાલન કરવું પડે છે.

વિપક્ષ દ્વારા આયોજિત પ્રતીકાત્મક સંસદમાં રજૂ થતો પ્રસ્તાવ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને પદ પરથી દૂર કરી શકતો નથી.

આ કાર્યક્રમને રાજકીય વિરોધ અને જાહેર ચર્ચાના સ્વરૂપમાં જોવો જરૂરી છે.

1 નવેમ્બરે દિલ્હીના રામલીલા મેદાનમાં રેલી

30 ઓક્ટોબરના કાર્યક્રમ બાદ INDIA ગઠબંધન 1 નવેમ્બર 2026ના રોજ દિલ્હીના રામલીલા મેદાનમાં મોટી રેલી યોજવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે.

આ રેલીમાં ચૂંટણી પ્રક્રિયા, મતદાર યાદી અને વિપક્ષ દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા અન્ય મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થવાની શક્યતા છે.

દિલ્હી પોલીસે રેલી માટે શરતોને આધિન નો-ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ આપ્યું હોવાના અહેવાલો છે.

આ રેલીમાં વિવિધ વિપક્ષી પક્ષોના નેતાઓ અને કાર્યકરો ભાગ લેવાની શક્યતા છે.

રાજકીય ચર્ચા વચ્ચે 30 ઓક્ટોબરના કાર્યક્રમ પર નજર

મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર સામે યોજાનારા પ્રતીકાત્મક મહાભિયોગને લઈને રાજકીય ચર્ચા તેજ બની છે.

INDIA ગઠબંધન આ કાર્યક્રમ દ્વારા પોતાના આક્ષેપો અને માંગણીઓ જાહેર મંચ પર રજૂ કરવા માગે છે.

બીજી તરફ ચૂંટણી પંચની બંધારણીય સ્વતંત્રતા, જવાબદારી અને ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા જેવા મુદ્દાઓ પણ ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે.

હવે 30 ઓક્ટોબરે યોજાનારા કાર્યક્રમમાં વિપક્ષ કયા મુદ્દાઓ રજૂ કરે છે અને ત્યારબાદ શું રાજકીય પ્રતિક્રિયાઓ સામે આવે છે તેના પર નજર રહેશે.